PLU (Price Look-Up), elektronik terazi ve perakende satış sistemlerinde ürün bilgilerinin bir kod aracılığıyla kaydedilmesini ve gerektiğinde çağrılmasını sağlayan ürün tanımlama yöntemidir.
Barkodlu terazilerde PLU kayıtları sayesinde ürün adı, birim fiyatı, ürün kodu ve cihazın desteklediği diğer bilgiler tekrar tekrar girilmeden kullanılabilir. Böylece market, kasap, şarküteri ve kuruyemişçi gibi çok sayıda ürünün tartıldığı işletmelerde ürün yönetimi daha düzenli yürütülebilir.
Örneğin bir şarküteride beyaz peynir, kaşar peyniri ve zeytin çeşitleri farklı PLU kodlarıyla tanımlanabilir. Tartım sırasında ilgili kayıt seçildiğinde terazi, ürünün hafızasında bulunan bilgileri kullanabilir.
Ancak PLU hafızasının kapasitesi, kayıtların içerdiği bilgiler ve bilgisayarla bağlantı özellikleri cihazdan cihaza değişir.
Bu rehberde PLU sisteminin nasıl çalıştığını, ürün koduyla barkod arasındaki farkı ve barkodlu terazilerde ürün kayıtlarının nasıl yönetildiğini açıklıyoruz.
PLU Nedir, Ne İşe Yarar?
PLU, İngilizce *Price Look-Up* ifadesinin kısaltmasıdır. Perakende sistemlerinde ürünün kayıtlı bilgilerine bir kod üzerinden erişmek amacıyla kullanılır.
Barkodlu terazilerde PLU, yalnızca fiyatı hatırlamak için kullanılan basit bir tuş değildir. Cihazın özelliklerine göre ürünün farklı bilgileri aynı kayıtla ilişkilendirilebilir.
Bunlar arasında şunlar bulunabilir:
- Ürün adı
- PLU numarası
- Birim fiyat
- Ürün kodu
- Tartılarak veya adet üzerinden satış bilgisi
- Etiket biçimi
- Grup veya reyon bilgisi
- Desteklenen modellerde ek ürün açıklamaları
Bütün barkodlu teraziler bu alanların tamamını desteklemek zorunda değildir.
PLU sisteminin temel amacı, kullanıcıların ürün bilgilerine hızlı ve tutarlı şekilde erişmesini sağlamaktır.
Barkodlu Terazide PLU Sistemi Nasıl Çalışır?
PLU sisteminin işleyişi, ürünün hafızaya kaydedilmesiyle başlar.
1. Ürün Kaydı Oluşturulur
İşletmede satılan ürün için uygun bir PLU numarası belirlenir.
Bu kayıt içerisinde ürün adı, fiyatı ve cihazın desteklediği diğer bilgiler tanımlanabilir.
Örneğin bir markette farklı peynir ve zeytin türleri ayrı ürün kayıtlarıyla yönetilebilir.
2. Ürün Hafızaya Kaydedilir
Tanımlanan bilgiler teraziye kaydedilir.
Kayıt işlemi bazı cihazlarda doğrudan terazi üzerinden, bazı sistemlerde ise desteklenen bilgisayar yazılımıyla gerçekleştirilebilir.
3. Tartım Sırasında PLU Seçilir
Kullanıcı tartılacak ürüne ait PLU numarasını veya tanımlanmış kısayolu seçer.
Terazi ilgili ürünün kayıtlı bilgilerini çağırır.
4. Ürün Tartılır
Ağırlık üzerinden satılan bir ürün tartım yüzeyine yerleştirilir.
Terazi net ağırlığı belirler ve kayıtlı birim fiyatı kullanarak toplam tutarı hesaplayabilir.
5. Etiket Hazırlanır
Cihazda uygun yazıcı ve etiketleme işlevleri bulunuyorsa ürün bilgileri kullanılarak barkodlu etiket hazırlanabilir.
İşlem sırası, ekran görünümü ve kullanılabilen özellikler cihazın modeline bağlıdır.
PLU Kodu ile Barkod Aynı Şey mi?
Hayır. PLU kodu ile barkod birbiriyle ilişkili olabilir ancak aynı kavram değildir.
PLU kodu, cihazın veya satış sisteminin ürün kaydına ulaşmak için kullandığı tanımlayıcıdır.
Barkod ise ürünle ilgili belirli verilerin barkod okuyucular tarafından okunabilecek biçimde kodlanmış gösterimidir.
Örneğin bir ürünün terazi hafızasındaki PLU numarası, kasada okutulan barkodun tamamıyla aynı olmak zorunda değildir.
Barkodun veri yapısı; ürün kodu, ağırlık veya başka bilgileri içerebilir. Hangi bilgilerin kullanılacağı işletmenin satış altyapısına ve ilgili barkod kurallarına bağlıdır.
| Özellik | PLU | Barkod |
|---|---|---|
| Temel amaç | Ürün kaydına ulaşmak | Veriyi optik okuyucuyla aktarılabilir biçimde göstermek |
| Kullanım noktası | Terazi veya satış sistemi | Ürün etiketi ve barkod okuyucu |
| Yapısı | Sistemde tanımlı ürün kodu | Belirli barkod standardına göre kodlanmış veri |
| Fiyat bilgisi | Ürün kaydında bulunabilir | Barkod yapısına ve satış sistemine bağlıdır |
| Birbirine eşit olması | Zorunlu değildir | Zorunlu değildir |
Bu ayrım özellikle barkodlu terazinin mevcut kasa programına bağlanacağı işletmelerde önemlidir.
Barkodlu Terazide PLU Hafızası Kaç Ürün Alır?
PLU kapasitesi, cihazın hafızasında kaç farklı ürün kaydı tutulabileceğini gösterir.
Bu kapasite modelden modele değişir.
Örneğin CAS'ın bazı barkodlu terazi modellerinde standart 10.000 PLU hafızası belirtilmektedir.
Ancak bu bilgi, bütün CAS veya diğer marka terazilerin aynı sayıda ürün kaydı desteklediği anlamına gelmez.
İşletme İçin Kaç PLU Yeterlidir?
Öncelikle aktif satılan ürün sayısı belirlenmelidir.
Bunun yanında yeni ürünlerin eklenmesi, mevsimsel ürünler ve farklı fiyatlandırma ihtiyaçları da değerlendirilmelidir.
Örneğin yalnızca sınırlı sayıda ürün satan bir işletmeyle yüzlerce farklı ürün tanımlayan bir marketin PLU ihtiyacı aynı olmayabilir.
Yüksek PLU Kapasitesi Her Zaman Avantajlı mı?
Yüksek kayıt kapasitesi, çok sayıda ürün bulunan işletmeler için yararlı olabilir.
Ancak PLU kapasitesi tek başına doğru terazi seçimi için yeterli değildir.
Ürünlerin nasıl güncellendiği, kayıtların nasıl yedeklendiği ve birden fazla cihaz arasında yönetim yapılıp yapılamadığı da değerlendirilmelidir.
Ayrıca PLU hafızası ile ürün kısayol tuşlarının sayısı aynı değildir. Bir terazi çok sayıda PLU kaydı destekleyebilir ancak bunların yalnızca belirli bölümüne doğrudan kısayol tuşlarıyla erişilebilir.
Barkodlu Terazide Ürün Tanımlama Nasıl Yapılır?
Ürün tanımlama yöntemi cihazın modeline ve kullanılan yazılıma bağlıdır.
Genel olarak ürün kaydı hazırlanırken şu bilgiler değerlendirilir:
Ürün Adı
Ürünün işletmede kullanılan açık ve ayırt edilebilir adı tanımlanmalıdır.
Benzer ürünlerin karıştırılmasını önlemek için kayıtların anlaşılır olması önemlidir.
Örneğin farklı peynir türlerinin tek bir ürün adı altında tutulması, yanlış fiyatlandırmaya neden olabilir.
PLU Numarası
Ürüne ait kayıt numarası belirlenir.
Numaralandırmanın düzenli olması, özellikle çok sayıda ürün kullanılan işletmelerde yönetim kolaylığı sağlayabilir.
Birim Fiyat
Ağırlıkla satılan ürünlerde fiyat, uygun sistemlerde kilogram gibi belirlenmiş bir ölçü birimi üzerinden tanımlanabilir.
Adetle satılan ürünlerde ise fiyatlandırma yöntemi farklı olabilir.
Cihazın desteklediği satış türü doğru seçilmelidir.
Etiket Bilgileri
Barkodlu terazinin desteklediği özelliklere göre ürünün etiketinde kullanılacak bilgiler tanımlanabilir.
Ancak etikette bulunması gereken yasal bilgiler yalnızca terazinin teknik imkânlarına göre belirlenmez.
Ürünün türüne ve ilgili mevzuata uygun etiket içeriği ayrıca hazırlanmalıdır.
Ürün Grubu veya Reyon
Bazı sistemlerde ürünler reyon, grup veya bölüm bilgileriyle ilişkilendirilebilir.
Bu özellik, ürün kayıtlarının düzenlenmesini ve desteklenen raporların değerlendirilmesini kolaylaştırabilir.
PLU ile Ağırlık Üzerinden Satış Nasıl Yapılır?
Barkodlu terazilerde ürün kaydı, satış biçimine göre farklı şekilde kullanılabilir.
Ağırlık üzerinden satılan bir üründe, terazi net ağırlığı ölçer ve kayıtlı birim fiyat üzerinden tutar hesaplayabilir.
Örneğin şarküteri reyonunda bir peynir türü için kilogram fiyatı kaydedilmiş olabilir.
Kullanıcı ilgili PLU kaydını seçtiğinde terazi ürün bilgisini çağırır. Ürün tartıldığında net ağırlığa göre satış tutarı hesaplanabilir.
Bu işlemde üç unsur önemlidir:
- Doğru ürün kaydının seçilmesi
- Güncel birim fiyatın kullanılması
- Net ağırlığın uygun şekilde belirlenmesi
Yanlış PLU seçildiğinde tartım cihazı doğru ağırlık ölçse bile satış tutarı yanlış ürün fiyatına göre hesaplanabilir.
Bu nedenle PLU yönetimi yalnızca kolaylık değil, doğru satış işlemi açısından da önemlidir.
PLU ile Adet Üzerinden Satış Yapılabilir mi?
Bazı barkodlu terazi sistemlerinde ürünler yalnızca ağırlığa göre değil, adet üzerinden de tanımlanabilir.
Örneğin belirli ürünlerin satış fiyatı ağırlık yerine adet üzerinden belirlenebilir.
Ancak bu özelliğin bulunması ve nasıl çalıştığı modele bağlıdır.
Adetle fiyatlandırma, sayıcı terazinin ağırlıktan parça sayısı hesaplama işleviyle aynı şey değildir.
Sayıcı teraziler benzer parçaların ortalama birim ağırlığını kullanarak adet hesaplayabilir.
Barkodlu terazide adet üzerinden satış ise uygun ürün kaydına tanımlanmış fiyatlandırma yöntemidir.
Bu iki işlev birbirine karıştırılmamalıdır.
Barkodlu Terazide Fiyat Güncelleme Nasıl Yapılır?
Market ve şarküteri gibi işletmelerde ürün fiyatları zaman içerisinde değişebilir.
Barkodlu terazilerde fiyat güncelleme yöntemi cihazın özelliklerine göre farklılık gösterir.
Terazi Üzerinden Fiyat Güncelleme
Bazı modellerde ürün kaydı doğrudan cihazın menüsünden düzenlenebilir.
Bu yöntemde ilgili PLU kaydı seçilerek desteklenen bilgiler güncellenir.
Bilgisayar Programıyla Güncelleme
Uygun cihazlarda ürün kayıtları bilgisayar yazılımı üzerinden hazırlanabilir veya değiştirilebilir.
Bu yöntem özellikle çok sayıda ürün bulunan işletmelerde tercih edilebilir.
Birden Fazla Teraziye Güncelleme
Ağ bağlantısını ve ilgili yazılım işlevlerini destekleyen sistemlerde, ürün bilgileri birden fazla tartım cihazına aktarılabilir.
Ancak cihazların ağa bağlı olması, fiyatların her durumda otomatik ve anlık olarak güncellendiği anlamına gelmez.
Güncellemenin hangi yöntemle gerçekleştirildiği ve cihazlara doğru ulaşıp ulaşmadığı kontrol edilmelidir.
Fiyat Güncelleme Sonrası Neler Kontrol Edilmeli?
Ürün fiyatı değiştirildikten sonra:
- Doğru PLU kaydının güncellendiği
- Terazide gösterilen birim fiyatın doğru olduğu
- Etiket üzerindeki bilgilerin beklendiği gibi çıktığı
- Kullanılan kasa sisteminin ilgili ürünle uyumlu olduğu
kontrol edilmelidir.
Bu kontrollerin nasıl yapılacağı işletmenin sistemi ve cihazın üretici talimatlarına göre belirlenmelidir.
Birden Fazla Barkodlu Terazide PLU Yönetimi
Birden fazla reyonu olan marketlerde aynı ürünün farklı tartım noktalarında bulunması mümkündür.
Örneğin mağazada bir manav reyonu, şarküteri tezgâhı ve ön paketleme alanı olabilir.
Bu durumda ürün kayıtlarının tutarlı olması önem kazanır.
Merkezî Ürün Yönetimi
Desteklenen sistemlerde ürün bilgileri uygun bilgisayar yazılımıyla yönetilebilir.
Ürün adları, fiyatlar ve diğer desteklenen bilgiler bir merkezden hazırlanarak cihazlara aktarılabilir.
Ağ Bağlantısı
Bazı barkodlu teraziler Ethernet veya kablosuz bağlantı seçenekleri sunabilir.
Ancak bağlantı özelliğinin bulunması, farklı marka ve modellerin aynı yazılımda sorunsuz çalışacağını garanti etmez.
Güncelleme Kontrolü
Yeni fiyatların ve ürün kayıtlarının ilgili cihazlara doğru aktarılması önemlidir.
Özellikle birden fazla cihazın bulunduğu işletmelerde eski ve yeni fiyatların karışmaması için güncelleme süreçleri düzenli yönetilmelidir.
Yedekleme
Cihaz veya yazılım destekliyorsa ürün kayıtlarının yedeklenmesi, sistem değişiklikleri veya teknik sorunlar sırasında veri kaybı riskini azaltmaya yardımcı olabilir.
Yedekleme ve geri yükleme yöntemleri cihazın yazılımına göre değiştiğinden üretici belgeleri dikkate alınmalıdır.
PLU Kayıtlarında En Sık Karşılaşılan Sorunlar
PLU sistemlerinde karşılaşılan problemler her zaman donanımsal arızadan kaynaklanmaz.
Bazı durumlar ürün kaydının eksik veya yanlış hazırlanmasıyla ilişkili olabilir.
Yanlış Ürün Adı Görünmesi
Seçilen PLU numarası farklı bir ürüne ait olabilir.
Ürün kaydının içeriği ve kullanılan kısayolun doğru kayıtla ilişkilendirilip ilişkilendirilmediği kontrol edilmelidir.
Eski Fiyatın Kullanılması
Ürün fiyatının bütün cihazlarda güncellenmemiş olması veya eski bir ürün kaydının kullanılması söz konusu olabilir.
Güncelleme süreci ve ilgili cihazdaki kayıt kontrol edilmelidir.
Barkodun Kasada Okunmaması
Sorun her zaman PLU kaydından kaynaklanmaz.
Barkod biçimi, baskı kalitesi, okuyucu özellikleri ve kasa yazılımındaki ürün eşleştirmesi de değerlendirilmelidir.
Ürün Kaydının Bulunamaması
İlgili PLU numarası yanlış girilmiş, kayıt silinmiş veya farklı ürün grubunda tanımlanmış olabilir.
Kesin neden, kullanılan sistemin kayıtları üzerinden değerlendirilmelidir.
Etikette Eksik Bilgi Bulunması
Etiket şablonu, ürün kaydı veya yazılımın desteklediği alanlarla ilgili bir durum olabilir.
Barkodlu terazi etiketinin yalnızca yazdırılabilmesi değil, gerekli bilgileri doğru içermesi de önemlidir.
PLU Kodu ile Stok Kodu Arasındaki Fark Nedir?
Bir işletmede aynı ürün için farklı sistemlerde birden fazla tanımlayıcı bulunabilir.
Örneğin:
- Terazide PLU numarası
- Kasa programında ürün kodu
- Stok takip sisteminde stok kodu
- Ürün etiketinde barkod numarası
kullanılabilir.
Bu numaraların tamamının aynı olması zorunlu değildir.
Ancak sistemlerin birlikte çalışması gerekiyorsa aralarındaki eşleştirmenin doğru yapılması gerekir.
Bir ürüne ait PLU kodunun bilinmesi, o ürünün kasa veya stok yazılımında otomatik olarak tanındığı anlamına gelmez.
Bu nedenle barkodlu terazi entegrasyonunda ürün kodlarının nasıl eşleştirileceği önceden belirlenmelidir.
PLU Hafızası Barkodlu Terazi Seçimini Nasıl Etkiler?
Barkodlu terazi satın alırken yalnızca kaç PLU kaydı desteklendiğine bakmak yeterli değildir.
İşletmenin ihtiyaçlarına göre şu konular değerlendirilmelidir:
| Seçim kriteri | Neden önemli? |
|---|---|
| PLU kapasitesi | Tanımlanabilecek ürün sayısı |
| Ürün kayıt alanları | Hangi bilgilerin saklanabildiği |
| Kısayol tuşları | Sık kullanılan ürünlere erişim |
| Bilgisayar yazılımı | Toplu ürün yönetimi ve güncelleme |
| Ağ bağlantısı | Birden fazla terazinin yönetimi |
| Etiket biçimi | PLU bilgilerinin etikette kullanılabilmesi |
| Kasa uyumluluğu | Ürün kodlarının satış sistemiyle eşleştirilmesi |
| Yedekleme seçenekleri | Desteklenen sistemlerde kayıtların korunması |
Küçük bir işletme için kolay ürün tanımlama yeterli olabilirken, birçok cihaz kullanılan büyük bir markette merkezî kayıt yönetimi daha önemli hâle gelebilir.
Doğru seçim, işletmenin ürün sayısından ve çalışma düzeninden hareketle yapılmalıdır.
PLU Ürün Hafızası Hakkında Sık Sorulan Sorular
PLU açılımı nedir?
PLU, Price Look-Up ifadesinin kısaltmasıdır. Ürün bilgilerine kayıtlı bir kod üzerinden erişilmesini sağlar.
Her barkodlu terazide PLU var mı?
Barkodlu terazilerde ürün kaydı ve hafıza işlevleri yaygındır. Ancak kapasite ve desteklenen bilgiler modele göre değişir.
PLU kodu barkod numarası mıdır?
Hayır. PLU, sistemdeki ürün kaydının tanımlayıcısıdır. Barkod ise belirli verilerin barkod okuyucuyla okunabilecek biçimde gösterilmesini sağlar. Bu iki numaranın aynı olması zorunlu değildir.
PLU hafızası silinebilir mi?
Ürün kayıtlarının düzenlenmesi ve silinmesi, cihazın desteklediği yönetim işlevlerine bağlıdır. İşlem öncesinde kayıtların yedeklenme imkânı değerlendirilmelidir.
Barkodlu terazide fiyatlar bilgisayardan değiştirilebilir mi?
Uygun bağlantı ve yazılım özelliklerine sahip modellerde bilgisayardan fiyat ve ürün bilgisi yönetimi mümkün olabilir. Bu özellik bütün modellerde standart değildir.
10.000 PLU ne demek?
Cihazın teknik özelliklerinde 10.000 PLU belirtiliyorsa ilgili sistemin 10.000 ürün kaydını desteklediğini ifade eder. Bu sayı kısayol tuşlarının sayısını göstermez.
PLU tanımlamak için internet gerekir mi?
Her durumda değil. Bazı cihazlarda ürün kayıtları doğrudan terazi üzerinden oluşturulabilir. Ağ veya internet gereksinimi, kullanılan yönetim sistemine bağlıdır.
PLU fiyatı değişince kasadaki fiyat da değişir mi?
Otomatik olarak değişeceği varsayılmamalıdır. Fiyatların kasa sistemine nasıl aktarıldığı ve ürünlerin nasıl eşleştirildiği kontrol edilmelidir.
Akcan Elektronik ile Barkodlu Terazi ve Ürün Yönetimi
PLU kayıtlarının nasıl yönetileceği, seçtiğiniz barkodlu terazinin yazılımına bağlıdır; TEM ve CAS terazilerinde ürün kaydı ve fiyat güncelleme adımlarını gösterebiliriz.
Barkodlu terazi satın almayı düşünüyorsanız işletmenizdeki ürün sayısını, kullanılan kasa yazılımını ve fiyat güncelleme ihtiyaçlarını belirterek uygun ürün seçenekleri hakkında bilgi alabilirsiniz.
Çalışma saatlerimiz Pazartesi–Cumartesi 08:30–18:30'dur; İstanbul geneli ve başta Gebze olmak üzere Kocaeli için talepleri değerlendiriyoruz.



