Barkodlu terazi etiketinde genellikle ürün adı, net ağırlık, birim fiyat, toplam satış tutarı ve barkod gibi bilgiler bulunabilir. Kullanılan terazinin özelliklerine ve etiket tasarımına bağlı olarak ürün kodu, paketleme tarihi, son tüketim veya tavsiye edilen tüketim tarihi ve farklı açıklama alanları da eklenebilir.
Ancak bütün barkodlu teraziler aynı etiket bilgilerini desteklemez. Ayrıca bir ürünün satış fiyatını gösteren etiket ile gıda mevzuatı kapsamında bulunması gereken bilgileri içeren ürün etiketi farklı amaçlara hizmet edebilir.
Özellikle market, kasap, şarküteri ve kuruyemiş işletmelerinde doğru etiketleme sistemi seçilirken üç konu birlikte değerlendirilmelidir:
- Etikette hangi bilgilerin gösterileceği
- Barkodun kasa sisteminde nasıl kullanılacağı
- Ürünün yasal etiketleme gereksinimlerinin nasıl karşılanacağı
Bu rehberde barkodlu terazi etiketlerinde kullanılan bilgileri, etiketlerin nasıl oluşturulduğunu ve işletmelerin dikkat etmesi gereken teknik noktaları açıklıyoruz.
Barkodlu Terazi Etiketi Nedir?
Barkodlu terazi etiketi, ürünün tartım ve satış bilgilerinin uygun bir yazıcı aracılığıyla kâğıt veya yapışkanlı etiket üzerine aktarılmasıyla oluşturulan çıktıdır.
Barkodlu teraziler özellikle ağırlık üzerinden satılan ürünlerde kullanılır.
Örneğin bir şarküteride peynir tartıldığında terazi, ürünün kayıtlı bilgilerini ve ölçülen net ağırlığı kullanarak satış etiketini hazırlayabilir.
Etiketin üzerinde ürün adı, ağırlık, birim fiyat, toplam tutar ve barkod bulunabilir.
Uygun bir sistemde bu barkod kasada okutularak satış işlemine dahil edilebilir.
Ancak etiket üzerinde barkod bulunması, onun bütün kasa programlarıyla çalışacağını veya gıda mevzuatına uygun bütün bilgileri içerdiğini garanti etmez.
Barkodlu Terazi Etiketinde Bulunabilecek Temel Bilgiler
Etiket üzerinde bulunabilecek alanlar, cihazın yazılımına, etiket boyutuna ve işletmenin ihtiyaçlarına göre değişebilir.
| Etiket alanı | Ne işe yarar? |
|---|---|
| Ürün adı | Tartılan ürünün tanımlanmasını sağlar |
| Ürün kodu / PLU | Terazideki ürün kaydıyla ilişki kurar |
| Net ağırlık | Ambalaj veya kap darası çıkarıldıktan sonraki ürün miktarını gösterir |
| Birim fiyat | Örneğin kilogram başına satış fiyatını belirtir |
| Toplam tutar | Net ağırlık ve birim fiyat kullanılarak hesaplanan satış bedelidir |
| Barkod | Desteklenen veri yapısına göre kasada okutulabilecek bilgileri taşır |
| Tarih alanları | Uygun cihazlarda tanımlanmış tarih bilgilerini gösterebilir |
| İşletme bilgisi | Desteklenen etiket şablonlarında işletme adı gibi alanlar bulunabilir |
| Ek açıklamalar | Modelin desteklediği diğer ürün bilgilerini gösterebilir |
Bu alanların tamamının her barkodlu terazi etiketinde yer alması zorunlu değildir. Ürünün niteliğine ve kullanım amacına göre farklı gereksinimler bulunabilir.
1. Ürün Adı ve Ürün Kodu
Ürün adı, etiketin hangi ürüne ait olduğunu gösterir.
Örneğin bir şarküteride beyaz peynir, eski kaşar ve zeytin çeşitleri ayrı ürün kayıtlarıyla tanımlanabilir.
Bu ürünlerin etiketlerinde doğru adın kullanılması, satış sırasında karışıklık yaşanmasını önlemeye yardımcı olur.
PLU Kodu Nedir?
PLU (Price Look-Up), ürünün terazi veya satış sistemi hafızasındaki kayıt numarasıdır.
Bu kayıt aracılığıyla ürün adı, fiyat ve desteklenen diğer bilgiler çağrılabilir.
Örneğin bir ürünün PLU numarası 125 olarak tanımlanabilir. Kullanıcı bu kaydı seçtiğinde terazi ilgili ürünün bilgilerini kullanır.
Ancak PLU numarası, barkod üzerindeki sayı dizisinin tamamıyla aynı olmak zorunda değildir.
Ürün Adı Neden Doğru Tanımlanmalı?
Benzer ürünlerin farklı fiyatlarla satıldığı işletmelerde yanlış ürün adının seçilmesi yanlış fiyat hesaplanmasına yol açabilir.
Bu nedenle ürün kayıtları oluşturulurken adların açık ve ayırt edilebilir olması önemlidir.
2. Net Ağırlık ve Dara Bilgisi
Net ağırlık, ürünün kap veya ambalaj ağırlığı hariç miktarını ifade eder.
Örneğin bir ürün tartım kabına konularak ölçülüyorsa kabın ağırlığının net ürün miktarından ayrılması gerekir.
Barkodlu terazilerde uygun dara alma işlemi yapıldığında cihaz ürünün net ağırlığını belirleyebilir.
Net, Brüt ve Dara Arasındaki Fark
Brüt ağırlık, ürünle birlikte tartılan kap veya ambalajın oluşturduğu toplam ağırlıktır.
Dara, kap veya ambalajın tartımdan çıkarılan ağırlığıdır.
Net ağırlık, ambalaj veya kap hariç ürün miktarıdır.
Örneğin:
- Brüt ağırlık: 850 gram
- Dara: 100 gram
- Net ağırlık: 750 gram
Bu durumda etiket üzerinde ürün miktarı 750 gram olarak gösterilebilir.
Ancak dara alma işleminin nasıl yapılacağı ve etiket alanlarında hangi bilgilerin görüntülenebileceği cihazın özelliklerine bağlıdır.
3. Birim Fiyat ve Toplam Satış Tutarı
Barkodlu terazilerde ağırlık üzerinden satılan ürünler için birim fiyat kayıtlı olabilir.
Örneğin kilogram fiyatı 320 TL olan bir üründen 750 gram tartıldığını düşünelim.
Bu durumda:
Net ağırlık: 0,750 kg
Birim fiyat: 320 TL/kg
Toplam tutar: 240 TL
Etiket üzerinde bu bilgilerin bir bölümü veya tamamı gösterilebilir.
Örnek hesaplama, satış tutarının ağırlıkla ilişkilendirilmesini açıklamak içindir. Gerçek cihazın hesaplama, yuvarlama ve gösterim davranışı ilgili teknik özelliklere ve uygulanabilir kurallara bağlıdır.
Birim Fiyatın Doğru Olması Neden Önemli?
Terazi doğru ağırlık ölçse bile yanlış birim fiyat seçilirse satış tutarı yanlış hesaplanabilir.
Bu nedenle barkodlu terazilerde ürün kayıtları ve fiyat güncellemeleri düzenli şekilde yönetilmelidir.
Özellikle birden fazla tartım noktası bulunan işletmelerde farklı cihazlarda eski fiyatların kullanılmaması önem taşır.
4. Barkod Etiket Üzerinde Ne İşe Yarar?
Barkod, belirli bilgilerin barkod okuyucu tarafından okunabilecek şekilde kodlanmasını sağlar.
Market ve şarküteri gibi işletmelerde barkodlu terazi tarafından hazırlanan etiket, uygun kasa sisteminde satış işleminin gerçekleştirilmesine yardımcı olabilir.
Ancak barkodun hangi bilgileri içerdiği kullanılan barkod yapısına göre değişir.
Bazı sistemlerde barkod ürünün tanımlanmasını sağlarken, değişken ağırlıklı ürünlere yönelik farklı yapılarda ağırlık bilgisi de kodlanabilir.
EAN-13 Barkod Nedir?
EAN-13, perakende uygulamalarında yaygın kullanılan 13 haneli barkod gösterimidir.
Barkodlu terazilerin bazı modelleri EAN-13 ve başka barkod türlerini destekleyebilir.
Ancak EAN-13 baskı özelliğinin bulunması, her tür ürün numaralandırma yönteminin cihazda kullanılabileceği anlamına gelmez.
Değişken Ağırlıklı Ürün Barkodu
Peynir, et ve bazı kuruyemiş ürünleri gibi satış miktarı tartımla belirlenen ürünlerde değişken ağırlığa yönelik barkod uygulamaları kullanılabilir.
GS1 Türkiye, belirli değişken ağırlıklı ürünler için ağırlık bilgisini içeren bir barkod numaralandırma yapısı tanımlamaktadır.
Bu yapıda farklı net ağırlıklara sahip ürünlerin barkod bilgileri de farklılaşır.
Ancak kullanılacak barkod yapısı, işletmenin faaliyet biçimine ve ilgili numaralandırma kurallarına uygun olarak seçilmelidir.
Barkod formatı belirlenmeden önce kasa yazılımının ve barkod okuyucunun bu yapıyı desteklediği doğrulanmalıdır.
5. Üretim, Paketleme ve Tüketim Tarihi Bilgileri
Bazı barkodlu terazi modelleri etiket üzerinde tarih alanlarını destekleyebilir.
Örneğin ürünün hazırlanması, paketlenmesi veya ilgili tarih bilgilerinin kaydedilmesi gereken işlemlerde bu alanlar kullanılabilir.
Ancak farklı tarih kavramları birbirine karıştırılmamalıdır.
Paketleme Tarihi
Ürünün paketlendiği günü ifade edebilir.
Bu bilgi, tek başına ürünün son tüketim tarihini belirlemez.
Son Tüketim Tarihi (STT)
İlgili gıda türlerinde kullanılan ve gıda güvenliği açısından belirlenen tarihtir.
Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi (TETT)
Uygun gıdalarda belirtilen saklama koşulları sağlandığında ürünün kendine özgü niteliklerini korumasıyla ilgili tarihtir.
STT ve TETT farklı kavramlardır. Hangisinin kullanılması gerektiği ilgili ürünün niteliklerine ve mevzuata bağlıdır.
Terazinin tarih yazdırabiliyor olması, doğru son tüketim tarihini kendiliğinden belirlediği anlamına gelmez.
Etikete girilen tarih bilgisinin doğru belirlenmesi işletmenin ilgili sorumlulukları kapsamında değerlendirilmelidir.
6. Satış Etiketi ile Gıda Etiketi Arasındaki Fark
Barkodlu terazi satın alan işletmeler için en önemli ayrımlardan biri budur.
Satış etiketi, tartılan ürünün ağırlığını, fiyatını ve barkodunu göstermek için kullanılabilir.
Gıda etiketi ise ürünün niteliğine ve piyasaya sunuluş biçimine bağlı olarak gıda mevzuatının gerektirdiği tüketici bilgilendirmelerini de içermelidir.
Hazır ambalajlı gıdalarda gerekli olabilen bilgiler arasında şunlar bulunur:
- Gıdanın adı
- Bileşenler listesi
- Alerjen bildirimi
- Net miktar
- Uygun tarih bilgisi
- Saklama veya kullanım koşulları
- Gıda işletmecisinin unvanı ve adresi
- Gerekli kayıt veya tanımlama bilgileri
- Gerektiğinde menşe bilgisi
- Parti veya lot numarası
- Uygulanabildiği durumlarda beslenme bildirimi
Bu liste genel bir özet niteliğindedir. Ürün türüne, satış biçimine ve ilgili düzenlemelere göre istisnalar veya ek yükümlülükler bulunabilir.
Her Terazi Etiketine Bütün Bu Bilgiler Yazılmalı mı?
Hayır. Bütün ürünler ve satış biçimleri için aynı etiket düzeninin zorunlu olduğu düşünülmemelidir.
Örneğin hazır ambalajlı ürünlerle müşterinin talebi üzerine tartılıp paketlenen ürünlerin bilgilendirme koşulları farklı olabilir.
Ayrıca zorunlu bilgilerin mutlaka aynı terazi etiketine basılması gerekmeyebilir. Bilgilerin nasıl sunulacağı ilgili mevzuata göre değerlendirilmelidir.
Önemli olan, işletmenin gerekli tüketici bilgilendirmesini eksiksiz ve doğru şekilde sağlamasıdır.
Bir barkodlu terazi satın almak, işletmenin bütün gıda etiketleme yükümlülüklerini otomatik olarak yerine getirdiği anlamına gelmez.
7. Barkodlu Terazi Etiket Ölçüsü Nasıl Seçilir?
Barkodlu terazilerin desteklediği etiket genişliği ve uzunluğu modeller arasında değişir.
Bazı cihazlarda farklı sabit etiket şablonları bulunurken, uygun modellerde kullanıcı tarafından düzenlenebilen etiket biçimleri de kullanılabilir.
Etiket seçiminde şu konular değerlendirilmelidir:
Yazdırılacak Bilgi Miktarı
Ürün adı, ağırlık, fiyat ve barkod gibi temel alanlar için gereken etiket alanı belirlenmelidir.
Ek açıklamalar veya daha fazla ürün bilgisi kullanılacaksa daha geniş etiketlere ihtiyaç duyulabilir.
Barkodun Okunabilirliği
Barkodun baskı kalitesi ve yerleşimi, kasada doğru okunabilmesi için önemlidir.
Barkodun çok küçük veya bozulmuş şekilde basılması, okuma sorunlarına yol açabilir.
Ambalajın Yapısı
Etiketin yapıştırılacağı ürün veya ambalajın yüzeyi, ölçüsü ve saklama koşulları dikkate alınmalıdır.
Terazi Yazıcısının Uyumluluğu
Her barkodlu terazi bütün etiket ölçülerini ve malzemelerini desteklemez.
Bu nedenle kullanılacak etiket ruloları cihazın üretici tarafından belirtilen özelliklerine uygun olmalıdır.
8. Barkodlu Terazi Etiket Tasarımı Nasıl Olmalı?
İyi hazırlanmış bir etiket, ürün ve satış bilgilerinin kolay okunmasını sağlar.
Etiket tasarımında aşağıdaki konular önemlidir.
Okunabilir ürün adı: Ürün adı açık ve ayırt edilebilir olmalıdır.
Belirgin net ağırlık: Net miktar müşterinin rahatça okuyabileceği şekilde gösterilmelidir.
Açık fiyat bilgisi: Birim fiyat ve toplam satış tutarı karıştırılmamalıdır.
Uygun barkod alanı: Barkodun boyutu ve yerleşimi okuyucu sistemle uyumlu olmalıdır.
Doğru tarih bilgileri: Ürün için gerekli tarih türleri ve değerleri doğru hazırlanmalıdır.
Yeterli bilgi alanı: Etiket tasarımı gerekli bilgilerin kesilmesine veya okunamayacak kadar küçülmesine neden olmamalıdır.
Etiketin estetik görünümü önemlidir ancak bilgi doğruluğu ve okunabilirlik önceliklidir.
9. Barkodlu Terazi Etiketi Kasa Programında Nasıl Kullanılır?
Bir barkodlu terazi etiketi, uygun satış altyapısında kasa işlemlerinin bir parçası olabilir.
Genel işleyiş şu şekildedir:
- Terazide ilgili ürün kaydı seçilir.
- Ürün tartılır.
- Etiket için gerekli bilgiler hazırlanır.
- Etiket yazdırılır.
- Ürün kasaya götürülür.
- Barkod uygun okuyucuyla okutulur.
- Kasa yazılımı desteklenen barkod verilerini satış işleminde kullanır.
Ancak her sistem bu aşamaları aynı biçimde gerçekleştirmez.
Bazı uygulamalarda ürün kodu, ağırlık veya fiyat bilgisi farklı yöntemlerle işlenebilir.
Bu nedenle terazi, barkod yapısı ve kasa yazılımı birlikte değerlendirilmelidir.
10. Barkodlu Terazi Etiketi Okunmuyorsa Neden Olabilir?
Etiketin kasada okunmaması her zaman terazinin arızalı olduğu anlamına gelmez.
Olası nedenler arasında şunlar bulunabilir:
Uygun Olmayan Barkod Biçimi
Kasa yazılımı, kullanılan barkodun veri yapısını desteklemiyor olabilir.
Baskı Kalitesi
Barkod çizgilerinin uygun biçimde basılmaması okumayı zorlaştırabilir.
Etiket Ölçüsü ve Yerleşimi
Barkodun etiket üzerinde uygun büyüklükte ve yerleşimde olmaması sorun yaratabilir.
Yanlış Ürün Kaydı
Terazide seçilen ürün kaydıyla kasa sistemindeki ürün tanımı birbiriyle uyumsuz olabilir.
Barkod Okuyucu veya Yazılım
Sorun okuyucunun özelliklerinden, bağlantısından veya kasa programından da kaynaklanabilir.
Bu tür durumlarda arızanın kaynağı belirlenmeden yalnızca yazıcının veya terazinin değiştirilmesi gerektiği varsayılmamalıdır.
11. İşletmeye Göre Etiketleme İhtiyaçları
| İşletme | Öne çıkan ihtiyaçlar |
|---|---|
| Market | Ürün adı, ağırlık, fiyat ve kasa sistemine uygun barkod |
| Kasap | Net ağırlık, fiyatlandırma ve satış biçimine uygun bilgiler |
| Şarküteri | Ürün ayrımı, etiketleme ve farklı ürün kayıtları |
| Kuruyemişçi | Çeşitli ürünlerin ağırlık ve fiyat bilgileri |
| Ön paketleme alanı | Net miktar, etiket alanları ve ilgili ürün bilgilendirmeleri |
| Zincir mağaza | Birden fazla cihazda tutarlı ürün ve etiket bilgisi |
Bu tablo ürün gruplarının genel kullanım ihtiyaçlarını gösterir. Kesin etiketleme gereksinimleri ilgili mevzuata ve işletmenin satış biçimine bağlıdır.
Barkodlu Terazi Etiketleri Hakkında Sık Sorulan Sorular
Barkodlu terazi etiketinde hangi bilgiler olur?
Ürün adı, net ağırlık, birim fiyat, toplam tutar ve barkod gibi bilgiler bulunabilir. Tarih, ürün kodu ve ek açıklamalar cihazın özelliklerine bağlıdır.
Barkodlu terazi son tüketim tarihi basabilir mi?
Bazı modellerde tarih alanları bulunabilir. Ancak doğru STT veya TETT bilgisinin belirlenmesi ve uygulanması ayrı bir sorumluluktur.
Barkodlu terazi etiketi gıda etiketi yerine geçer mi?
Etiket gerekli yasal bilgileri uygun biçimde içeriyorsa ürün bilgilendirmesinin bir parçası olabilir. Ancak standart satış etiketi bütün ürünler için yeterli kabul edilemez.
Terazi etiketinde barkod olması zorunlu mu?
Bu, kullanılacak satış sistemi ve ilgili ürünün mevzuatına bağlıdır. Her tartım veya satış işleminin aynı barkodlu etiket düzenini kullanması gerekmez.
Barkodlu terazi her etiket boyutunu basar mı?
Hayır. Desteklenen etiket genişliği, uzunluğu ve yazıcı özellikleri modele göre değişir.
Etiketteki barkod neden kasada okunmaz?
Barkod biçimi, baskı kalitesi, etiket yerleşimi, ürün eşleştirmesi veya kasa yazılımı uyumsuzluğu gibi nedenler olabilir.
Etiket bilgileri bilgisayardan güncellenebilir mi?
Uygun yazılım ve bağlantı özelliklerine sahip cihazlarda ürün ve etiket bilgilerinin bilgisayar üzerinden yönetilmesi mümkün olabilir. Her modelde bu özellik bulunmaz.
Akcan Elektronik ile Barkodlu Terazi ve Etiketleme Çözümleri
Etiket üzerinde hangi alanların kullanılabileceği modele göre değişir; TEM ve CAS barkodlu terazilerin etiket seçeneklerini sizinle birlikte inceliyoruz.
Barkodlu terazi seçerken kullanacağınız etiket ölçülerini, ürün sayınızı, kasa yazılımınızı ve etiket üzerinde bulunmasını istediğiniz bilgileri belirterek uygun ürün seçenekleri hakkında bilgi alabilirsiniz.
1988'den bu yana tartım sistemleri alanında çalışıyoruz; Pendik'teki işyerimize gelebilir ya da telefonla ulaşabilirsiniz.



